Lakierowanie wybiórcze w druku książek
Rynek wydawniczy rządzi się kilkoma prostymi zasadami. Jedną z nich jest: czytelnicy kupują oczami. W dobie ogromnej konkurencji na półkach księgarskich, sam ciekawy projekt graficzny okładki to jednak za mało. Aby publikacja wyróżniała się spośród innych tomów, wydawcy coraz częściej sięgają po zaawansowane techniki uszlachetnień - takie jak np. barwienie i zadruk krawędzi. Są jednak uszlachetnienia znacznie prostsze, tańsze i bardziej tradycyjne, których zastosowanie gwarantuje, że książka nabiera luksusowego charakteru i przyciąga wzrok potencjalnego odbiorcy. Do takich metod należy lakierowanie selektywne (zwane także lakierowaniem wybiórczym lub lakierowaniem punktowym).
Czym jest lakierowanie?
Na czym polega lakierowanie w wersji selektywnej? W przeciwieństwie do lakierowania całościowego (czyli de facto laminowania), ta metoda uszlachetniania polega na pokryciu przezroczystym, błyszczącym fluidem wyłącznie określonych stref na arkuszu. Zastosowanie lakierowania punktowego pozwala na precyzyjne naniesienie lakieru na wybrane elementy grafiki, takie jak tytuł, nazwisko autora, logo wydawnictwa czy wybrany fragment ilustracji.
W nowoczesnych drukarniach cyfrowych proces lakierowania realizuje się bez użycia tradycyjnych form sitodrukowych. Lakier nakładany jest bezpośrednio z głowic maszyny na arkusz, a następnie utwardzany przy pomocy promieniowania ultrafioletowego (promieniami uv). Całość opiera się na cyfrowym dopasowaniu, co gwarantuje idealne pasowanie i eliminuje kosztowne przygotowalnie.
Jakie efekty wizualne daje lakierowanie punktowe?
Ta technologia to prawdziwy game-changer w projektowaniu. Kluczowe zalety lakierowania to stworzenie silnego kontrastu między różnymi powierzchniami. Naniesiony lakier błyszczący tworzy przezroczystą, gładką strukturę, która daje głęboki, lustrzany połysk, wyróżniając dany element powierzchni. Warto tu wspomnieć, że zanim położymy lakier na wybrane elementy projektu, powierzchnię uszlachetnianego materiału należy właściwie przygotować – kładąc na nią laminat (najlepiej folię matową lub soft-touch). Surowy, niezabezpieczony papier lub karton jest chłonny i przez to lakier może wniknąć w głąb włókien, a my nie uzyskamy oczekiwanego efektu.
W zależności od wizji artystycznej, kreacja wizualna może wykorzystywać różne rodzaje lakierowania. Najbardziej popularną opcją jest klasyczny połyskujący płaski lakier uv (2d), który zastosowany na matowych powierzchniach daje efektowny kontrast. Podobne wyniki osiąga się lakierem wypukłym 3d (lakierem strukturalnym), ale tutaj dochodzi jeszcze efekt sensoryczny – warstwa lakieru jest trójwymiarowa i przez to wyraźnie wyczuwalna pod palcami. W ofercie drukarń jest także wiele innych rodzajów lakierów – lakier matowy, lakier zapachowy, lakier termiczny czy lakiery zawierające specjalne pigmenty (np. brokatowe).
Gdzie stosuje się lakierowanie wybiórcze w książkach?
Najpopularniejszym miejscem aplikacji jest oczywiście okładka książki oraz obwoluta. To one odpowiadają za pierwsze wrażenie. Dobrze zaplanowany lakier uv wybiórczy pozwala wyeksponować tytuł, sygnaturę wydawnictwa lub kluczowy element designu.
Czy są publikacje, które szczególnie nadają się do „upiększania” lakierami? Wydaje się, że nie ma takich produkcji. Lakier jest bardzo uniwersalnym uszlachetnieniem, znajduje zastosowanie w wielu tematycznie różnych publikacjach. Świetnie sprawdza się zarówno w komiksach czy wydaniach kolekcjonerskich, jak i monografiach, luksusowych albumach, artystycznych, ale i produktowych katalogach, plannerach, beletrystyce, książkach dziecięcych. W tych ostatnich pełni dodatkową rolę – stymulując integrację sensoryczną najmłodszych.
